مرمت دیوارنگاره‌های عامیانۀ تاریخ شیعی ایران: تأثیرات انتظارات مخاطبان عامۀ آنها و اولویت ارزش‌های این نقاشی‌ها بر روند بازسازی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حفاظت و مرمت اشیاء فرهنگی و تاریخی، دانشگاه هنر اصفهان، دانشکده حفاظت و مرمت، اصفهان، ایران.

2 دانشیار حفاظت و مرمت اشیاء فرهنگی و تاریخی دانشگاه هنر اصفهان، دانشکده حفاظت و مرمت، اصفهان، ایران.

10.22059/jarcs.2021.308101.142915

چکیده

نقاشی‌های دیواری میراث تاریخ شیعی در قالب هنر عامیانه از اواخر دورۀ صفوی و اوج‌گیری آن از دوران قاجار به بعد، به‌عنوان بخشی از فرهنگ دینی تاریخی اجتماع عامه در بناهای مذهبی (بقاع، تکایا، و امامزاده‌ها) با تداوم کاربری تا به امروز، سبب ظهور نگرش مخصوص به ویژگی‌های شاخص این نقاشی‌ها و انتظارات مخاطبان عامۀ آنها به‌عنوان مخاطبان هدف، در فرایندهای مرمتی می‌گردد. اکثر دیوارنگاره‌های این ابنیه به شرح روایات مذهب شیعه پرداخته‌اند به‌طورکلی در دهه‌های اخیر بیان اهمیت جایگاه ارزش‌های مرتبط با مخاطبان هدف آثار میراثیِ در حال کاربری و تمرکز بر ادراکشان منجر به این تحقیق گردید تا در این مقاله به دنبال این هدف باشد که تأثیرات ارزش‌های نقاشی‌های عامیانۀ تاریخ شیعی ایران و انتظارات مخاطبان عامۀ امروزی آنها را بر ادراک ایشان از روایت‌های تاریخی دیوارنگاره‌ها در طی بازسازی تصویری این آثار، بررسی نماید. این مهم به سبب گسترش رویکردهای ارزش‌مدار در مبانی مرمت معاصر در سطح بین‌المللی و اهمیت مبحث جامعه‌شناسی مخاطبان هنر عامه و نیز به ضرورت و به جهت فقدان پژوهشی دانشگاهی در این زمینه در داخل کشور، صورت گرفته است. این مقاله در یک روش کیفی، از مطالعات کتابخانه‌ای و فن مصاحبۀ هدفمند و نیمه ساختاریافته با 13 نفر از متخصصین جهت جمع‌آوری داده‌ها استفاده کرده، و با رویکرد پدیدارشناسی کُلایزی به‌صورت طبقه‌بندی مصاحبه‌ها تا دستیابی به پاسخ سؤال تحقیق، مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. یافته‌های پژوهش منجر به دستیابی به 6 مقولۀ فرعی و 11 زیر مقوله گردید که مقولات فرعی به‌عنوان عوامل مؤثر بر بازسازی کمبودهای دیوارنگاره‌های عامیانۀ مذهبی بر اساس اولویت‌های ارزشی و انتظارات مخاطبان عامۀ این آثار عبارت‌اند از:1) جایگاه ارزش‌های ویژۀ نقاشی‌های عامیانۀ تاریخ شیعی، 2) عوامل مؤثر بر ادراک مخاطبان عامه 3) عوامل مؤثر بر بازخوانی ذهنی مخاطبان 4) تعریف مخاطبان هدف (ذینفعان) 5) انتظارات مخاطبان از خوانش تصاویر روایات تاریخی - مذهبی، و 6) انتظارات مخاطبان از مرمت و بازسازی نقاشی‌ها؛

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Restoration of Folk Murals of Shia’s Religion in Iran: The Influences of the Expectations of their Public Audiences and the Preference of the Values of these Paintings on the Process of Reconstruction

نویسندگان [English]

  • reihaneh ghasemabadi 1
  • Hossein Ahmadi 2
1 Ph. D Candidate in Conservation and Restoration of Cultural and Historical Objects, Isfahan University of Arts, Faculty of Conservation and Restoration, Isfahan, Iran.
2 Associate Professor of Conservation and Restoration of Cultural and Historical Objects, Isfahan University of Arts, Faculty of Conservation and Restoration, Isfahan, Iran.
چکیده [English]

Murals of Shia’s history from the late Safavid period and its culmination from the Qajar period onwards as the historical religious culture of the public in religious historical sites to this day by continuity of use, cause the emergence of a special attitude to the outstanding features of these paintings and the expectations of their general audience in the restoration. The majority of the murals of such buildings were based on Shiite religion traditions. Overall, the combination of a number of factors namely the significance of the values that have made a connection with the target audience of the heritages in use and the focus on their perception in the last decades, led to this study to pursue this goal to investigate the effects of the characteristics of folk-art paintings in Iran and the needs of their audiences, on their perception of the narrative during the reconstruction. This research has been done due to the development of value-based approaches in the restoration’s contemporary theory at the international level and the importance of the sociological issue of audiences, and the lack of academic research in this field in Iran. This article used purposeful and semi-structured interview techniques with 13 experts and library studies in a qualitative method and performed the analysis with the Colaizzi phenomenological approach by categorizing the interviews. The findings led to the achievement of 6 auxiliary categories and 11 subcategories, that auxiliary categories as factors affecting the reconstruction of the loss of religious-narrative folk murals based on value preference and the expectations of their general audience are:1)the place of special values of folk-art paintings of Shia’s history, 2)factors affecting the perception of public audiences 3)factors affecting the mental retelling of public audiences 4)definition of target audiences(stakeholders),5)the expectations of the public audience from reading the images of historical-religious narratives, and 6)the expectations of the public audience from the restoration and reconstruction of the paintings;

کلیدواژه‌ها [English]

  • Religious Folk Murals
  • Values
  • public audiences (Target Audiences)
  • Restoration and Reconstruction
  • Shia’s History of Iran
  1. احمدی، بابک، (1374)، حقیقت و زیبایی درس‌های فلسفه هنر، تهران، مرکز.

    اخویان، مهدی، (1391)، خاستگاه اجتماعی دیوارنگاره‌های اسلامی شمال ایران، رساله دکترا پژوهش هنر، به راهنمایی دکتر محمدعلی رجبی و دکتر علی‌اصغر شیرازی، دانشگاه شاهد، دانشکده هنر.

    ﺍﺧﻮﻳﺎﻥ، ﻣﻬﺪﻱ، (1396)، «ﺑﺮﺭﺳﻲ ﺩﻻﻳﻞ ﺑﺎﺯﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻘﺎﺷﻲ ﺩﻳﻮﺍﺭﻱﻫﺎﻱ ﺑﻘﺎﻉ ﻧﻘﺸﻴﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﻴﻼﻥ.» نگره، د12،ش 42، 71 – 82.

    آریانپور، امیرحسین، (1354)، جامعه‌شناسی هنر. تهران، انجمن کتاب دانشجویان دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران.

    آژند، یعقوب، (1389)، نگارگری ایران، تهران، سمت.

    اعظم زاده، محمد، (1391)، تحلیل مفهومی نقش‌مایه‌های بومی و سنتی در معماری تکایای مازندران، رساله دکترا پژوهش هنر، به راهنمایی دکتر مجتبی انصاری، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده هنر و معماری.

    افشاری،مرتضی، (1386)،«خیالی نگاری، پایه‌گذار شمایل‌نگاری به مفهوم امروزین»، کتاب ماه هنر، د11، ش 107و108، 38-44.

    افلاکی،علی، (1384)، «جستاری در زیباشناسی نسبت تصویر با ادبیات داستانی»، باغ نظر، د2، ش 3، 21 – 26.

    افهمی، رضا، و شریفی مهرجردی،علی‌اکبر، (1389)، «نقاشی و نقاشان دوره قاجار»،کتاب ماه هنر، د 14،ش 148،24-33.

    انصاری، مجتبی، اعظم زاده، محمد، و پورمند، حسنعلی، (1390)، «مضامین مذهبی در نقاشی‌های عامیانه تکایا در مازندران»، مطالعات هنر اسلامی. د8،ش ۱۵، ۷۳-۹۰.

    بریس، نیکلا، کمپ، ریچارد، و سلگار، رزمری، (۱۳۸۴)، تحلیل داده‌های روانشناسی با برنامه اس پی اس اس. ترجمه خدیجه علی‌آّبادی و علی صمدی. تهران، آگاه.

    بلوکباشی، علی، (۱۳۷۶)، قهوه خانه‌های ایران. تهران، دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

    پوپ، آرتور آپهام، و اکرمن، فیلیس، (۱۳۸۷)،سیری در هنر ایران. مترجم نجف دریابندی و دیگران. جلد پنجم. تهران، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.

    پوراحمد جکتاجی، محمدتقی، (۱۳۸۵)، فرهنگ عامیانه زیارتگاه‌های گیلان، رشت، فرهنگ ایلیا.

    تشکری، عباس و چارلز تدی، (۱۳۹۴)، راهنمای روش‌های آمیخته در پژوهش‌های علوم رفتاری و اجتماعی، ترجمۀ مرتضی اکبری و دیگران. تهران، دانشگاه تهران.

    جواری،محمدحسین، و حمیدی کندول، احمد، (۱۳۸۶)، «ﺳﻴﺮ نظریه‌های ادﺑﻲ ﻣﻌﻄﻮف ﺑﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪه در ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ»، ادب پژوهی، د2،ش ۳، ۱۴۳-۱۷۶.

    جوانی، اصغر، ، حبیب ا...، (۱۳۹۵)، «بررسی ویژگی‌های شمایل‌نگاری شیعی»، شیعه شناسی. د ۱۴، ش ۵۵، ۲۷ تا ۴۶.

    چلیپا، کاظم، (۱۳۹۰)، بررسی تأثیر هنر و ادبیات ملی مذهبی بر نقاشی خیالی نگاری (قهوه‌خانه‌ای)، رساله دکتری پژوهش هنر، به راهنمایی دکتر علی‌اصغر شیرازی، دانشگاه شاهد، دانشکده هنر.

    حبیب، فرح، (۱۳۸۹)، «جنبه‌های انسانی فضای شهری سنتی ایرانی»، در: ناصر فکوهی (ویراستار)، مجموعه مقالات اولین و دومین هم‌اندیشی انسان‌شناسی هنر، تهران: متن.

    حسینی، بهشاد، (۱۳۹۶)، «تبیین ارزش‌های دیوارنگاره‌های ایرانی با رویکرد ثبت جهانی میراث غیرمنقول و تدوین مبانی حفاظت.» رساله دکترا مرمت آثار تاریخی، به راهنمایی دکتر بهنام پدرام و دکتر عبدالله جبل عاملی، دانشگاه هنر اصفهان، دانشکده حفاظت و مرمت آثار و ابنیه تاریخی.

    حسینی‌راد، عبدالمجید، و عزیززادگان، محبوبه، (۱۳۹۰)، «تأثیر تعزیه بر دیوارنگاره‌های مذهبی دوره قاجار»، هنرهای دیداری، د1 ش1، صص ۳۱-۴۴.

    رازافشا، مهدی، (۱۳۷۸)، «بررسی جایگاه ویژه ادراک هنر و زیبایی‌شناسی»، هنر دینی. د1،ش ۱، ۱۰۵ - ۱۱۸.

    راودراد، اعظم، (۱۳۸۴)،«جایگاه اقتصاد در جامعه‌شناسی هنر»، بیناب، د5، ش ۸، ۴۸ - ۶۳.

    ریما مکاریک، ایرنا، (۱۳۸۳)، دانشنامه نظریه‌های ادبی معاصر، ترجمۀ مهران مهاجر و محمد نبوی، تهران، آگه.

    سیف، هادی، (۱۳۷۹)، نقاشی روی گچ، تهران، سروش.

    شادرخ، سارا، و رحمتی، هادی، (۱۳۹۶)، «بازتاب وجوه هنر عامیانه دورۀ قاجار در نقاشی‌های بقاع متبرکه لاهیجان»، تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی، د8، ش ۲۷، 85– ۱۰۶.

    شادقزوینی، پریسا، (۱۳۹۷)، مذهبی‌نگاری در بقاع شرق گیلان، تهران، کتاب سبز.

    طباطبایی، زهره، (۱۳۹۳)، مدل درک و دریافت ارزش‌های زیبایی شناسی و هنری جهت حفاظت از میراث هنری بر اساس رهیافت‌های فلسفی ملاصدرا و هرمنوتیک فلسفی گادامر، رساله دکترا مرمت آثار تاریخی، به راهنمایی دکتر فرهنگ مظفر و دکتر رسول وطن‌دوست، دانشگاه هنر اصفهان، دانشکده حفاظت و مرمت آثار و ابنیه تاریخی.

    علیمحمدی اردکانی، جواد (۱۳۹۱)، همگامی ادبیات و نقاشی قاجار، تهران، یساولی.

    عناصری، جابر، (۱۳۸۳)، «هنر ایرانی و تأثیر تشیُّع بر گونه‌های آن»، شیعه شناسی، د2، ش8، ۸۵-۱۱۳.

    عیسی‌زاده، طاهر، (۱۳۹۲)، چهل مجلس، رشت، فرهنگ ایلیا.

    ﻏﻔﺎﺭﻋﺪﻟﯽ، ﺍﺷﮑﺎﻥ، (۱۳۹۰)، «ﺧﻮﺍﻧﻨﺪﻩ/ ﺧﻮﺍﻧﺪﻥ؛ ﻧﻈﺮﯾﻪ ﻣﻌﻄﻮﻑ ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ»، ﺗﺌﺎﺗﺮ. د ۱۳، ش ۴۴، ۱۰۷-۱۲۶.

    فدوی، سید محمد، (۱۳۷۴)، «خاستگاه هنر انسانی و هنر اسلامی»، هنرهای زیبا، د1، ش1، ۶-۸.

    قاسمی، جواد، (۱۳۸۴)، «انواع تجربه‌های زیباشناسی دینی» زیبا شناخت، د5، ش ۱۳، ۶۵ - ۸۴.

    کوثری، مسعود، (۱۳۹۰)، «هنر شیعی در ایران»، جامعه‌شناسی هنر و ادبیات، د3، ش1، ۷-۳۶.

    گودرزی (دیباج)، مرتضی، (۱۳۸۴)، تاریخ نقاشی ایران از آغاز تا عصر حاضر، تهران، سمت.

    محسنی، منوچهر، (۱۳۸۶)، بررسی در جامعه‌شناسی فرهنگی ایران، تهران، پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.

    محمودی، فتانه، و طاووسی، محمود، (۱۳۹۰)، «جایگاه هویت آیینی- مذهبی تعزیه و واقعه عاشورا در هنرهای تصویری مازندران»، مطالعات ملی، د12، ش ۴، صص ۶۷-۹۲.

    محمودی‌نژاد، احمد، (۱۳۸۸)، نقاشی‌های دیواری بقعه‌های گیلان، رشت، فرهنگ ایلیا.

    مراثی، محمد، و نادعلیان، احمد، و معین‌الدینی، محمد، (۱۳۹۳)، «بررسی مفهوم و جایگاه سبک هنری در هنر عامه»، مطالعات فرهنگ ارتباطات. د ۱۵، ش ۵۹،۸۷ تا ۱۱۰.

    مریدی، محمدرضا، و تقی‌زادگان، معصومه، (۱۳۸۴)، «بررسی جامعه‌شناختی عناصر ساختاری سیستم هنر»، علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی مشهد، د2، ش6، ۱۶۳-۱۹۱.

    مقدادی، بهرام، (۱۳۸۴)،«نقد ادبی در حوزه مخاطب شناسی»، فصلنامه هنر، د ۲۴، ش ۶۵، ۸ - ۲۷.

    موسوی لر، اشرف السادات، خاکپور، مینو، (۱۳۹۴)، «تحلیل مضامین نقوش دیواری بقعه روستای پینچاه در گیلان (مطالعة تطبیقی دیوارنگاره حضرت قاسم و علی‌اکبر»، باغ نظر د12 ش ۳۶، ۱۳-۱۸.

    الکساندر، ویکتوریا، (۱۳۸۸)، «رویکردهای دریافت»، ترجمۀ مسعود ملکیاری، بیناب، د ۱۱، ش14، ۱۰۶-۱۲۵.

    ﻣﯿﺮﺧﻨﺪان، ﺣﻤﯿﺪ، (۱۳۹۱)، «بررسی انتقادی ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻓﻠﺴﻔﯽ ﻫﺮﻣﻨﻮﺗﯿﮏ ﮔﺎداﻣﺮ»، معرفت فرهنگی اجتماعی، د3، ش4، ۶۸-۸۵.

    میرزایی‌مهر، علی‌اصغر، (۱۳۸۶)، نقاشی‌های بقاع متبرکه در ایران، تهران، فرهنگستان هنر جمهوری اسلامی ایران.

    میونز وﻳﻨﺎس، ﺳﺎﻟﻮادور، (۱۳۸۸)، ﻧﮕﺮه ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻧﮕﺎﻫﺪاﺷﺖ، ترجمۀ فرهنگ ﻣﻈﻔﺮ و دیگران، اﺻﻔﻬﺎن، ﮔﻠﺪﺳﺘﻪ.

    ﻧﺼﺮی، ﻋﺒﺪاﷲ، (۱۳۸۳)، «ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻓﻬﻢ در اﻧﺪﻳﺸﺔ ﮔﺎداﻣﺮ»، نامه حکمت، د2، ش 4، 55-65.

    نقی‌زاده، محمد، (۱۳۸۰)، «بهره‌گیری دین از هنر، رابطه متقابل دین و هنر (۲)»، هنر دینی، د3، ش ۹، ۱۱۲-۱۲۹.

    نوروزی‌طلب، علیرضا، (۱۳۸۹)، «جستاری در شکل‌شناسی اثر هنری و دریافت معنا»، باغ نظر، د7، ش ۱۴، ۶۹-۸۶.

    هاوزر، آرنولد، (۱۳۵۵)، محدوده و گسترۀ جامعه‌شناسی هنر و ادبیات، ترجمۀ فیروز شیروانلو، تهران، توس.

    هجرتی طلوعی، مرتضی، (۱۳۹۳)، «بررسی تطبیقی نشانه‌های تصویری نقوش بقاع گیلان با تصاویر چاپ سنگی»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد نقاشی، به راهنمایی منیژه صحی، دانشگاه آزاد تهران مرکز، دانشکده هنر و معماری.

    هوشنگی، لیلا، و غلامیان، ریحانه، (۱۳۹۴)، «نگارگری و شمایل‌نگاری: تجلی هنر دینی در میان شیعیان امامیه و مسیحیان ارتدوکس»، معرفت ادیان، د6، ش22، ۷-۳۲.

    ولیپور، آرمین، و قاضی‌زاده، خشایار، (۱۳۹۴)، «بررسی جنبه‌های افتراق و اشتراک در نقاشی خیالی‌نگاری و داستان‌های مصور دنباله‌دار»، نگره، د10، ش۳۳، ۷۹ – ۹۱.

    Afhami, R; & Sharifi Mehrjerdi, A, 2011, “Art and artists in Qajar Persia”, Ketab-e-Mah-e-Honar, 24-33. [In Persian]

    Aflaki, A, 2005, “A research on aesthetic of the relation between image and narrative literature”, Bagh-e Nazar journal, 21-26. [In Persian]

    Afshari, M, 2007, "Imaginary paintings (Khialinegari), the basis of iconography in the modern concept”, Ketab-e-Mah-e-Honar, 38-44. [In Persian]

    Ahmadi, B, 1995, Truth and beauty, lessons of philosophy of art, Tehran, Markaz. [In Persian]

    Akhavian, M, 2012, The social origin of Islamic murals in north of Iran, Doctoral dissertation in Art research, Shahed university. [In Persian]

    Akhavian, M, 2017, “Reproduction of the Frescoes on the Walls of the “Naqshin” Holly Tombs in the Region of Guilan”, Negareh journal, 71-82. [In Persian]

    Alexander, V, 2010, “Reception Approaches (Approaches to Understanding)”, Binab Journal, 106-125. [In Persian]

    AliMohammadi Ardakani, J, 2013, Synchronization of Qajar literature and painting, Tehran, Yassavoli. [In Persian]

    Anasori, J, 2005, “Iranian Art and The Impact of Shiism on Its Types”, Shi’a Studies Journal, 85-113. [In Persian]

    Ansari, M; Azamzadeh, M; & Pourmand, H, 2012, “Religious Concepts in the Local Paintings of Tekyeh Places in Mazandaran”, Islamic Art journal, 73-90. [In Persian]

    Aryanpour, A, 1975, Sociology of Art. Tehran, Book Association for Students of the Faculty of Fine Arts, University of Tehran. [In Persian]

    Avrami, E; & others(eds), 2019, Values in heritage management emerging approaches and research, Los angeles, the Getty conservation مؤسسه.

    AzamZadeh, M, 2012, Conceptual analysis of native and traditional motifs in the architecture of Tekyehs of Mazandaran, Doctoral dissertation in Art research, Tarbiat Modares university. [In Persian]

    Azhand, y, 2010, Iranian Painting, Tehran, Samt. [In Persian]

    Baillie, B, 2006, “conservation of the sacred at angkorwat”, Conservation and management of archaeological sites, vol 8 no3,123-131.

    Balbas, D, 2016, “To be preserved or to be replaced?”, studies in conservation, vol61, no2, 319-320.

    Belting, H, 2016, “Iconic Presence”, Material Religion, Vol 12, no2,235-237.

    Boon NeeLoh, J, 2002, “Decision from indecision: conservation of thangka significance, perspectives and approaches”, Journal of conservation and museum studies, vol 8,1-5.

    Brace, N; Kemp, R; & Snelgar, R, 2006, Spss for Psychologists, Tehran, Agah. [In Persian]

    Brajer, I, 2008, “Values and opinions of the general public on wall paintings and their restoration”, Studies in conservation, vol53, no1,33-38.

    Bulookbashi, A, 1998, Iran coffee-houses, Tehran, Iran Cultural Studies. [In Persian]

    Cather, S, 2007, “Issues in the conservation of mural paintings”, In: kazuya yamauchi, and others(eds), mural paintings of the silk road, London, archetype,173-174.

    Chalipa, K, 2011, Investigation of the Impact of National Religious Art and Literature on Imaginary paintings (Khialinegari), Doctoral dissertation in Art research, Shahed university. [In Persian]

    Coccia, M; & Eugenie, K, 2009, “Two interventions on devotional paintings: religious devotion”, Kermes: la rivista del restauro, vol22, no. 73, 45-50

    Cotte, S, 2008, “Conservation of thangkas”, Proceedings of the forum on the conservation of thangkas, special session of the icom-cc 15th triennial conference, India, ICOM-CC,21-29.

    Da Costa, A, 2006, “Christian sacred art”, Studies in conservation, Vol 51, issue 3, 7-11.

    De la torre, M, 2005, “part one: project background”, In: De la torre, M; & others(eds), heritage values in site management, los angeles, the Getty conservation institute.

    De la torre, M, 2013, “Values and heritage conservation”, Heritage & society, Vol 6, issue 2, 155-166.

    Demas, M, 2002, “planning for conservation and management of archaeological sites”, In: Teutonico, J.M; & Palumbo, G, (eds), management planning for archaeological sites, los angeles, the Getty conservation institute.

    Edward, K; & Welch, T, 2011, “The extension of colaizzi’s method of phenomenological enquiry”, contemporary nurse, vol39, no2, 163-171.

    Fadavi, M, 1995, “Origin of human art and Islamic art”, Honar-Ha-Ye Ziba Journal, 6-8. [In Persian]

    Faranda, F, 2007, “Longiano's cross: notes and considerations for the history of conservation”, Conservation science in cultural heritage, No 7, 321-349.

    GhafarAdli, A, 2011, “Reader/Reading: Reader-Oriented Theory”, Theater Journal, 107-126. [In Persian]

    Ghasemi, J, 2005, “A variety of religious aesthetic experiences”, Ziba Shenakht Journal, 65-84. [In Persian]

    Goodarzi(Dibaj), M, 2005, History of Iranian Painting from the Beginning to Present, Tehran, Samt. [In Persian]

    Habib, F, 2010, “Human Aspects of Traditional Iranian Urban Space”, In: The Proceedings of 1st & 2nd Conference on Anthropology of Art, Tehran, Matn. [In Persian]

    Habib, M, 2007, A History of Literary Criticism, Londen, Wiley-Blackwell.

    Hauser, A, 1977, The Extent and Limitation of Sociology of Art and Literature, Tehran, Toos. [In Persian]

    Hejrati Tolouei, M, 2015, “Comparative research on visual signs of Guilan shrines with lithographic images”, MA Thesis in Painting, Islamic Azad University Central Tehran. [In Persian]

    Henderson, J; & Nakamoto, T, 2016, “Dialogue in conservation decision making”, studies in conservation, Vol 61, No2, 67-78.

    Hooshangi, L; & Gholamian, R, 2015, “Painting and iconography: the manifestation of religious art among Shiites and Orthodox Christians”, Marefat-e Adyan Journal, 7-32. [In Persian]

    Hosseini Rad, A; & AzizZadegan, M, 2011, “The Impact of Ta’Ziyeh [A Religious Passion Theater] On Religious Wall-Painting of Qajar Period”, Research Letter of Visual Arts Journal, 31-44. [In Persian]

    Hosseini, B, 2017, Explanation of Persian mural-paintings' Values Approaching World Inscription of Immovable Heritage and Codification of Conservation Principles, Doctoral dissertation in Conservation and Restoration of Historical Properties, Art university of Isfahan. [In Persian]

    Houbart, C; & Dawans, S, 2019, “Conservation ethics today”, In: Schädler-Saub, U; & Szmygin, B(eds), international scientific committee on theory and philosophy of conservation and restoration, Florence – Lublin, Lublin university of technology.

    IsaZadeh, P, 2013, The Forty Sessin, Rasht, Farhang-e Ilia. [In Persian]

    Javani. A; & KazemiNezhad, H, 2016, “Investigation of the Features of Shiite Iconography”, Shi’a Studies, 27-46. [In Persian]

    Javari, M; & Hamidi, A, 2007, “A Review of the Reader-Oriented Theories in the 20th Century”, Adab Pazhuhi Journal, 143-176. [In Persian]

    Kousari, M, 2012, “The Shiite Art in Iran”, Sociological Journal of Art and Literature, 7-36. [In Persian]

    Loulanski, T, 2006, “Revising the concept for cultural heritage”, International journal of cultural property, vol13 no2, 207–233.

    Mahmoudi, F; & Tavousi, M, 2012, “Ritual – Religious Identity of "Ta'ziyeh" and Ashura in Mazandaran's Visual Arts”, National Studies Journal, 67-92. [In Persian]

    MahmoudiNejad, A, 2009, The Murals of the Tombs in Guilan, Rasht, Farhang-e Ilia. [In Persian]

    Marasi, M; Nadalian, A; & MoeinAdini, M, 2014, “A Study of the Concept of Style and its Role in Folk Art”, Culture communication studies journal, 87-110. [In Persian]

    Mason, R; & Avrami, E, 2000, “Heritage values and challenges of conservation planning”, In: Teutonico, J.M; & Palumbo, G(Eds), management planning for archaeological sites, Los angeles, Getty publications.

    Mason, R, 2002,Assessing values in conservation planning”, In: De la torre, M(Editor), assessing the values of cultural heritage, Los angeles, the Getty conservation institute.

    Meghdadi, B, 2005, “Literary Criticism in the Field of Audience Analysis”, Honar Quarterly Journal, 8-27. [In Persian]

    MirKhandan, H, 2012, “A critical review of the philosophical theory of Gadamer's hermeneutics”, Ma'rifat-i Farhangi Ejtemaii Journal, 68-85. [In Persian]

    Mirzai Mehr, A, 2007, The Paintings of The Iranian Holy Shrines, Tehran, Iranian Academy of the Arts. [In Persian]

    Mohseni, M, 2007, A Study in Iranian Cultural Sociology, Tehran, Research Center for Culture, Art and Communications. [In Persian]

    Moridi, M; & TaghiZadegan, M, 2006, “A Sociological Study of The Structural Elements of the Art System”, Journal of Social Sciences, 163-191. [In Persian]

    Mousavilar, A; & Khahpour, M, 2015, “Wall Drawings of the Shrines of Pinchah Village in Guilan and Analysis of the Contents”, Bagh-e Nazar Journal, 13-18. [In Persian]

    Munos Vinas, S, 2010, Contemporary Theory of Conservation, Isfahan, Goldasteh. [In Persian]

    NaghiZadeh, M, 2001, “Religion's usage of art, the interrelationship between religion and art”, Religious Art Journal, 112-129. [In Persian]

    Nasri, A, 2004, “Elements of Understanding in Gadamer’s Thought”, Philosophy of Religion Research (Namah-i Hikmat) Journal, 55-65. [In Persian]

    Noroozitalab, A, 2010, “An Inquiry into (morphology) Iconology of Artwork and Meaning Perception”, Bagh-e Nazar Journal, 69-86. [In Persian]

    1. Jaktaji, M, 2008, The Folk Beliefs Concerning the Shrines f Guilan, Rasht, Farhang-e Ilia. [In Persian]

    Pope, A; & Ackerman, P, 2008, A New Survey of Persian Art, Tehran, Elmi Farhangi Publishing Co. [In Persian]

    Poulios, I, 2014, “Discussing strategy in heritage conservation living heritage approach as an example of strategic innovation”, Journal of cultural heritage management and sustainable development, vol4 no1,16-34.

    Ravadrad A, 2006, The Place of Economics in The Sociology of Art, Binanb Journal, 48-63. [In Persian]

    RazAfsha, M, 2000, Investigation of The Special Place of Art Perception and Aesthetics, Religious Art Journal, 105-118. [In Persian]

    Rima Makaryk, I, 2005, Encyclopedia of Contemporary Literary Theory, Tehran, Agah. [In Persian]

    Sanders, C, 2003, “application of colaizzi’s method”, contemporary nurse, vol14, no3, 292-302.

    Sanjay, d, 2003, “Challenges in the context of the living sacred tradition of mahayana Buddhism”, studies in conservation, vol51, no2, 151-155.

    Schwa´b, Z, 2003, “Mind the Gap: The Impact of Wolfgang Iser’s Reader-Response Criticism on Biblical Studies”, Literature and Theology, Vol17, No2, 170-181.

    Seif, H, 2001, Persian Murals, Tehran, Soroush press. [In Persian]

    Selden, R, 2005, A reader’s guide to contemporary literary theory, London, Pearson Education Limited.

    Shad Ghazvini, P, 2018, The sacred painting in the mausoleums of the eastern of Guilan, Tehran, Ketab-e-Sabz. [In Persian]

    Shadrokh, S; & Rahmati, H, 2017, Reflection of different aspects of folk arts in the paintings of holy shrines in Lahijan in the Qajar period, The history of Islamic culture and civilization journal, 85-106. [In Persian]

    Solomidou-Ieronymidou, M, & Rickerby, S, 2010, “the byzantine and post-byzantine wall paintings of Cyprus”, Studies in conservation, Vol 55 no2,231-236.

    Stovel, H, 2005, “Introduction”, In: Stovel, H; & others, (eds), Conservation of Living Religious Heritage, Rome, ICCROM.

    Sully, D; & Pombo Cardoso, I, 2014, “Painting Hinemihi by numbers”, Studies in conservation, vol59 no3,180-193.

    Tabatabaei, Z, 2015, Modeling perception and reception of aesthetic and artistic values for conservation artistic heritage (based on approaches of mullasadra’s philosophy and gadamer’s philosophical hermeneutic), Doctoral dissertation in Conservation and Restoration of Historical Properties, Art university of Isfahan. [In Persian]

    Tashakkori, A; & Teddie, Ch, 2010, Mixed Methods in Social & Behavioral Research, Tehran, University of Tehran. [In Persian]

    Taylor, J; & Cassar, M, 2008, “Representation and intervention”, Studies in conservation, vol53, no1,15-19.

    UNESCO Education Sector, 2004, The Plurality of Literacy and Its Implications for Policies and Programs: Position Paper, Paris, UNESCO.

    UNESCO Education Sector, 2017, Reading the past, writing the future, Paris, UNESCO.

    Valipour, A; & Ghazizadeh, Kh, 2015, “A Study of Distinctions and Similarities in Coffeehouse Painting and Comic Strips”, Negareh Journal, 79-91. [In Persian]

    Wijesuriya, G, 2005, ”The past is in the present: perspectives in caring for buddhist heritage sites in seri lanka”, In: Stovel, H; & others(eds), conservation of living religious heritage, Rome, ICCROM.

    Wilson, T, 2009, Understanding Media Users: From Theory to Practice, Londen, Wiley-Blackwell.