تأملی بر تاریخ سیاسی اشکانیان هند بر اساس منابع سکه شناسی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه باستان شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت

چکیده

حکومت اشکانیان هند حکومت چندان شناخته شده‌ای نیست. از این دولت در تاریخ اساطیری و در کتب تاریخی صدر اسلام نامی برده نشده است. آنان بر قلمرویی که پیش از آنها هند و یونانی‌ها و سپس هند و سکایی‌ها حکومت می‌کردند، غلبه یافتند. بیشتر دانش ما درباره این حکومت بر پایه مطالعات سکه‌شناسی استوار است. هدف از نگارش این مقاله مطالعه تحلیلی تاریخ حکومت اشکانیان هند و ارتباط سیاسی این حکومت با حکومت اشکانیان ایران است. روش پژوهش به صورت توصیفی- تحلیلی است و تلاش شده تا با تکیه بر منابع سکه‌شناسی و بررسی تحقیقات و پژوهش‌های تاریخی، ابهامات و پیچیدگی‌های حکومت اشکانیان هند مورد توجه قرار گیرد. نتایج مطالعه نشان داد که اشکانیان هند از نظر سیاسی از اشکانیان ایران مستقل بوده و اگر چه در ظاهر روابط خصمانه‌ای بین دو حکومت مزبور وجود نداشته است؛ با این‌حال حاکمان اشکانی ایران، اشکانیان هند را به مثابه مزاحمی در قلمرو خویش می‌دیده‌اند. همچنین در توالی شاهان اشکانی هند با توجه به مدارک سکه‌شناسی می‌توان ترتیب زیر را در نظر گرفت: گوندوفر ( همزمان با اورتاگون و گودا )، ابداگاسس، پاکور، سنابارس اول، دوم و سوم، شاهان دیگری به نام پارهاس و سمارا که فقط نامی از آنها بر سکه‌ها موجود است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

An analysis on the political history of Indo-Parthian kingdom

نویسنده [English]

  • tahere azizipoor
asistant prof azad university
چکیده [English]

Archaeologically, and historically Indo Parthian kingdoms is not a well-known for us they have not has been mentioned in mythological history and in the historical resources of early Islamic period. They dominated the territory that Indo - Greeks and then Indo –Scythians were ruled there. Some scholars have not separated the Parthian and Scythian kings from India, and have not made any clear distinctions between kings of the two governments. Most of our knowledge of this government is based on the numismatic studies. The purpose of this paper is to analyses of the history of Indo-Parthian kingdom and their political relation to with Iranian Parthian Empire. The research method of the present study is descriptive-analytical method and an attempt has been made to pay attention to the ambiguities and complexities of the Parthian rule of India by relying on numismatic sources and reviewing historical researches and researches. The results of the study showed that the Parthians of India were politically independent from the Parthians of Iran, and although there appeared to be no hostile relations between the two governments; However, the Parthian rulers of Iran saw the Parthians of India as an intruder in their territory. Also in the sequence of Parthian kings of India according to numismatic documents, the following order can be considered: Gondophares (simultaneously with Orthagnes, and Guda), Abdagases, Pacores, Sanabares I, II and III and other kings named Parhas and Semara that are known of their names on the coins.

کلیدواژه‌ها [English]

  • history
  • Iran
  • Parthian
  • Indo –Parthian
  • Coine. India
استرابو (­1382)، جغرافیای استرابو: سرزمینهای زیر فرمان هخامنشیان، ترجمۀ همایون صنعتی­زاده، تهران: بنیاد موقوفات افشار.
آذری اعلا، علاءالدین. (1350)،« روابط ایران و هند در عهد باستان»، بررسیهای تاریخی، شماره 4، سال ششم، شماره 35، صفحات 111-146.
بیرونی، ابوریحان، محمد بن احمد، ( 1392 ). آثار الباقیه، ترجمه و تعلیق پرویز سپتمان ( اذکایی)، تهران: نشر نی.
بیوار، ا. د. ه (1383) ،«تاریخ مشرق ایران»، تاریخ ایران از سلوکیان تا فروپاشی دولت ساسانیان، گردآورنده احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، ج سوم، قسمت اول، تهران: امیر کبیر، صفحات 334-277.
___________، (1383)، «تاریخ سیاسی ایران در دوره اشکانیان»، تاریخ ایران از سلوکیان تا فروپاشی دولت ساسانیان، ج سوم، قسمت اول، گردآورنده احسان یار شاطر، ترجمه حسن انوشه، صص 197-123.
خادمی­ندوشن؛ فرهنگ، طاهره عزیزی­پور،1391، تاریخ و هنر شرق ایران از زمان هخامنشیان تا ظهور اسلام، تهران: سمیرا.
دوبواز؛ نیلسون (1342)، تاریخ سیاسی پارت «اشکانیان»،ترجمه علی اصغر حکمت، تهران: کتابخانه ابن سینا.
دیاکونوف؛ میخائیل میخائیلوویچ (­1378)،  اشکانیان، ترجمه کریم کشاورز، تهران: پیام.
زرین کوب؛ عبدالحسین (­1376)، روزگاران ایران، چاپ سوم، تهران: سخن.
سیدسجادی.سید منصور، 1382، راهنمای مختصر آثار باستانی سیستان، زاهدان: سازمان مدیریت و برنامهریزی استان سیستان و بلوچستان
فرای، ریچارد نلسون (­1383)، میراث باستانی ایران، ترجمه مسعود رجب نیا، تهران: علمی و فرهنگی.
گوتشمید، آلفرد (­1379)، تاریخ ایران و ممالک همجوار آن از زمان اسکندر تا انقراض  اشکانیان،  ترجمه کیکاووس جهانداری، تهران: علمی و فرهنگی،
کریستین سن، آرتور (­1384)،  ایران در زمان ساسانیان، ترجمه رشید یاسمی، تهران: صدای معاصر.
لوکرنین، و، گ (1387­)، « نهادهای سیاسی، اجتماعی و اداری، مالیاتها و داد و ستد»، تاریخ ایران از سلوکیان تا فروپاشی ساسانیان، گردآورنده احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، ج سوم، قسمت دوم، تهران: امیر کبیر، صفحات 148-71.
مؤلف ناشناخته (1367)، گزیده ریگ ودا، تحقیق و ترجمه محمدرضا جلالی نایینی، تهران: نقره.
مؤلف ناشناخته (1381)، تاریخ سیستان، به تصحیح محمد تقی ملک الشعرا بهار، تهران: معین.
محمدی؛ حسین (1395)، «روابط سیاسی،اقتصادی و فرهنگی ایران و هند در عصر پارتیان»، فصلنامه مطالعات شبه قاره، دانشگاه سیستان و بلوچستان، سال هشتم، شماره بیست و هفتم، صص 124-103.
یارشاطر، احسان (1383)، « تاریخ ملی ایران »، تاریخ ایران از سلوکیان تا فروپاشی ساسانیان، گردآورنده احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه،ج سوم، قسمت اول، تهران: امیرکبیر، صفحات 576-471.
هرتسفلد، ارنست (1381)،  ایران در شرق باستان، ترجمه همایون صنعتی زاده، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
 
Assar, G.R.F,2005.”The Jenology Of The Parthian King Sinatruces 93/2-69/8 B.C”. The Journal of The Classical and medival Numismatic society (Canada)June 2005,Ser 2. Vol 6(2):16-23.
Bertram, Richard. 1922.”Pre Mohammad coinage of north western India”,numismatic notes and monographs ,Issue 13, American numismatic society, new York.
Cribb,J. 1985. New evidence of Indo-Parthian Political history. Coin Hoards Vii:282-300.
Gardner,P. 1886. Catalogue of the Indian coins of the British Museum,Greek and Scythic kings of Bactria and India,London.
Ghosh.S. 2016,”Indo Parthian kingdom”, The Encyclopedia of empire.pp1-4.
Grenet.F, Bopearachchi.O,1996,”Une monnaie en or du souverain Indo - Parthe AbdagasesII”, Studia Iranica Vol 25:219-231.
Jenkins, G.K.,­1995.”Indo-Scythian mints, Journal of the numismatic society of India, XVII: 1-26.
Justi.F. 2003. Iranisches Namenbuch,Tehran:Asatir.
Koch,H.1990. A Hoard of coins from eastern Parthia. New York, American numismatic society notes and monograph.
Mac Dowall, D.W. 1965.”The dynasty of the later Indo-Parthian”,The numismatic Chronicle and Journal of the royal Numismatic society,Seventh series,Vol.5:137-148.
Marshal,J, 1951. Taxila.Cambridge.
McDowell, R .H.1939,”Indo – Parthian Frontier”, American historical Review.Vol 44.No 4.pp: 781-801.
Mitchiner.M, 1978. Oriental coins and Their values: The ancient and classical worlds:600B.C-A.D.650,london .
Mitchiner.M,1973,.The early coinage of central Asia, London.
Mukharjee.B.N,1969, An agrippan sources; a study in Indo-Parthian history ,Calcutta:Pilgrim publisher.
Mukherjee. B. N,1978,Kushan coins of the land of five rivers,Calcutta.
Narain. A. K. 1980. The Indo Greek from Alexander to Kanishkan, (Dehli).
Nikitin,AK.­1994. .”Coins of the last Indo-Parthian king of Sakastan ” (a Farewell to Ardamitra)”,South Asian Studies 10,67-69.
Rapson,EJ. 1922.”The Successors of Alexander the great” ,The Cambridge history of India,Vol.1, pp:540-561.
_____________,1922. ”the Scythian and Parthian Invaders. ” The Cambridge history of India, Vol.1, pp:563-592,  
Puri.B. N. 1965.  India under The Kushans:,Bombay:Bharatiya vidya Bhavan.
Senior, RC.1991. "More Gondophares, Less Azes and Just Who Met St Thomas." Oriental Numismatic Society, Occasionnal Paper 25: 1-12.
___________.2001. ”Indo-Scythian coins and history”, Vol.I, London, Classical numismatic group: 39-85.
__________. 2006. Indo-Scythian coins and history, Vol 4: Supplement, Additional coins and hoards. London.
Simonetta, A. 1974.”The Indo Parthian coinage and Its significance in the chronology of the Kushans”, Central Asia in the Kushan period, Vol I.Moscou:283-288.
__________,1978. ”The chronology of the Gondopharen Dynasty”.East,West, 28:155-187.
Selwood. D. 1980. Introduction to the coinage of Parthian ,London.
Thomas, E. 1870.”Indo Parthian coins”, The Journal of the royal Asiatic society of great Britania and Ireland. New series Vol 4,No 2, pp: