بررسی و تحلیل دوره مس و سنگ دشت ملایر با استناد بر کاوش لایه‌نگاری تپه-گوراب

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه باستان‌شناسی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان

2 دانش آموخته کارشناسی باستان شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی ابهر و کارشناس اداره کل میراث فرهنگی و صنایع‌دستی و گردشگری استان همدان

3 دانشجوی دکتری باستان‌شناسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان

چکیده

تپه گوراب در روستای جوراب (گوراب) از توابع شهرستان ملایر در استان همدان واقع است، این تپه در 12 کیلومتری جنوب شهر ملایر و در مجاورت جاده ارتباطی ملایر ـ اراک قرار دارد. پژوهش­ های باستان­ شناسی در تپه گوراب در سال 1385 به سرپرستی علی خاکسار منجر به شناسایی ادوار فرهنگی مختلف شامل؛ مس و سنگ میانی و جدید، آهن­III؟ هخامنشی؟، اشکانی، ساسانی، اوایل دوره اسلامی، سلجوقی، ایلخانی. از ادوار فرهنگی مهم تپه گوراب می­ توان به آثار و یافته­ های مس و سنگی اشاره نمود که در میان یافته­ های فرهنگی این دوره، شواهد معماری خاصی یافت نشد. در تاریخ‌گذاری مطلق انجام‌گرفته در تپه گوراب براساس نمونه­ های کربن 14، 3 نمونه مربوط به دوره مس و سنگ می­ باشد که می­ توان دوره مس و سنگ میانی و جدید را در این تپه تائید نمود. در این نوشتار با استناد به داده ­های فرهنگی حاصل از کاوش (سفال و داده ­های کربن 14) و همچنین استفاده از منابع کتابخانه ­ای و گزارش ­ها به بررسی و تحلیل فرهنگ ­های دوره مس و سنگ  تپه گوراب پرداخته می شود. نتایج پژوهش بیانگر آن است که آثار و یافته ­های فرهنگی دوره مس و سنگ تپه گوراب قابل‌مقایسه با سایر محوطه­ های مس و سنگی غرب ایران ازجمله گودین VI، VII، سیاه بید قدیم و ماران است.

کلیدواژه‌ها