شناسایی منابع فلزی استحصال نقره برای ضرب سکّه‌های اشکانی در استان ماد بزرگ با روش PIXE

نویسندگان

1 دانشیار گروه باستان شناسی دانشگاه تربیت مدرس

2 استادیار دانشگاه علوم انتظامی تهران

3 عضو هئیت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ورامین ـ پیشوا

چکیده

با مطالعة ترکیب درصد فلزّی مسکوکات نقره‌ای می‌توان به تحلیل و توضیح مکانهای ضرب سکّه و شناسایی معادن آنها پرداخت. از سوی دیگر در دور? اشکانیان برای اولین بار شاهد نام ضرابخانه بر روی مسکوکات هستیم که می‌تواند راهگشای مسائل اقتصادی، سیاسی و حتی شناسایی معادن آنها باشد. سکّه‌های مورد مطالعه، مربوط به ضرابخانة همدان بوده و از معادن نقره به‌صورت غال‌گذاری استحصال شده است. ترکیبات این مسکوکات، شبیه به ترکیبات مواد معدنیِ برداشت شده برای ضرب سکّه است. افزایش جمعیت و گستردگیِ دادوستد علاوه بر ذوب مجدّد فلز نیاز به منابع جدید را ضروری می‌نماید.
در این مقاله با مطالعة ترکیبات شیمیایی سکّه‌های اشکانی، به شناسایی معادن و کارگاههای مورد استفاده در ضرب سکّه می‌پردازیم، تا حداقل تعداد کارگاههای ذوب فلز نقره را در یک ضرّابخانه و در زمان حکمرانی پادشاهان این سلسله مشخص می‌نماییم.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Recognition of Metal Sources Used for Extracting Silver for Minting Parthian Coins in the Medes Province using the PIXE Method

نویسندگان [English]

  • Farhang Khādemi Nadooshan 1
  • Muhammad Nāyebpur 2
  • Bitā Sodāei 3
چکیده [English]

Sources which were used for minting coins may help us recognize the mines that Parthians used for mint houses that were marked on their coins. These signs may solve many politico-economic issues or may even lead to the recognition of their mines.
The coins under study were related to Ecbatana mint house and were extracted from silver mines through cupellation. The chemical composition of these coins was similar to those extracted for minting coins. In addition to the re-melting of metals, the increased population and expansion of business made new sources for minting coins necessary.
In this article, we try to recognize mines and workshops used for minting coins by examining chemical compositions of Parthian coins, and determine the least number of metal workshops for minting coins at the time of the rulers of that dynasty.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Chemical compositions
  • Coins
  • Medes
  • mint houses
  • Parthians
  • silver