بررسی و تحلیل استقرارهای اشکانی دامنه‌های شمالی الوند (همدان)

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه بوعلی سینای همدان

2 عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی ـ واحد همدان

چکیده

طیّ این بررسی، در مجموع 29 محوطة دارای آثار اشکانی شناسایی شد. با تحلیل داده‌های جمع‌آوری شده، الگوهای استقراری محوطه‌ها بر اساس شاخصهای محیطی شامل ارتفاع، درجة شیب، منابع آب، پوستة زمین، پوشش گیاهی، قابلیّت‌های کاربری اراضی و مشخّصات محوطه‌ها شامل وسعت، دوره‌ بندی (گاهنگاری)، پراکندگی و تراکم آنها با استفاده از سیستم اطّلاعات جغرافیایی (GIS) و روش آماری تحلیل خوشه‌ای در پنج ‌خوشة الف، ب، ج، د و هـتعیین گردید. بر اساس داده‌های محیطی، تغییر شیب در دامنه‌ها از رأس به دشتهای اطراف بوده و تراکم رسوبات فرسایشی از کوههای مجاور و همچنین نفوذ شبکه‌های فصلی اطراف،‌ در شمال غرب منطقه و همچنین درّه‌های پایین، سبب گسترش سکونتگاه‌های دائم انسانی و مزارع شده است. از سوی دیگر، افزایش استقرارهای موجود در مراتع با ارتفاع نسبتاً بالا از سطح دریا و نامناسب برای کشاورزی، وسعت زیاد محوطه‌ها و سطحی بودن آثار قرار گرفته بر روی بستر طبیعی، بیانگر رشد فزایندة جمعیّت کوچ رو در این منطقه نسبت به سکونتگاه‌های دائمی ‌است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Survey of Parthian Sites in Northern Hillsides of Alvand’s Mountains (Hamedan

نویسندگان [English]

  • Abbas Motarjem 1
  • Behzad Balmaki 2
چکیده [English]

During this survey 29 sites have been recognized totally. Settlement patterns determined base of environmental characteristics such as altitude, ground slope, source of water, petrology and geology, vegetations, land use and specifications of sites including width, chronology, regional distribution and density and all of them have been divided by using geographic information systems (GIS) and cluster analysis in five clusters including I, II, III, IV and V.
On the basis of the collected data, effective reasons for development of permanent settlements in plain are: variant slope from higher part to lower surrounded plain in hillsides, high density sediments in adjacent mountains, and influence of seasonal network in northwest of the region as well as low height valley. Moreover the reasons of increasing the number of pastoral sites in pastures are: higher altitude and unsuitable agricultural grounds and shallow extended sites in every parts of region

کلیدواژه‌ها [English]

  • Alvand
  • archaeology
  • Hamedan
  • Parthian
  • settlement