حسین بادامچی؛ سید شهروز توکلی
چکیده
یکی از انواع مشروعیت پادشاهان در دوران باستان، مشروعیت الوهی است. فرمانروا در این چارچوب، پا را از ادعای نمایندگی خدا و تبار الهی فراتر میگذارد و خود را یک خدا معرفی میکند. بنابر اسناد و مدارک، بهنظر ...
بیشتر
یکی از انواع مشروعیت پادشاهان در دوران باستان، مشروعیت الوهی است. فرمانروا در این چارچوب، پا را از ادعای نمایندگی خدا و تبار الهی فراتر میگذارد و خود را یک خدا معرفی میکند. بنابر اسناد و مدارک، بهنظر میرسد که نخستین نمونۀ رسمی از اعلام الوهیت شاهان در بینالنهرین، در دوران حکومت اکد و بهدست نرام-سین (حدود 2261-2206پ.م.) صورتگرفته است. در دوران حکومت اکد یا همان سلسلۀ سارگنی، برای نخستینبار تلاش میشود که یک حکومت سیاسی یکپارچه در بینالنهرین تأسیس شود؛ از اینرو، مطالعۀ اعلام الوهیت پادشاه در بستر کسب مشروعیت حکومت حایز اهمیت است. نرام-سین، نخستین نمونۀ رسمی از این ایدئولوژی در بینالنهرین است که باعث شد موجی، هرچند سطحی از اعلام الوهیت شاهان شکل گیرد. منابع مربوط به پادشاهی الوهی نرام-سین در مقایسه با شاهان بینالنهرینی که پس از او اعلام خدایی کردند کمتر است. بهعلاوه، عمدۀ مطالعات جدید بر سنت متأخر تمرکز دارند. پژوهش حاضر، برای جبران این نقص، بر پادشاهی الوهی نرام-سین و جوانب مختلف آن تمرکز میکند. در این پژوهش تلاش میشود تا آن فرآیند سیاسی که به ادعای الوهیت نرام-سین منجر گردید، جایگاه و وضعیت الوهی وی، اهداف کلی وی از این اقدام، ریشهها و عواملی که موجب این ادعا شدند، پیامدهای این ایدئولوژی و تأثیرات بلندمدت آن، بررسی شده و به این پرسش که آیا ادعای الوهیت در دوران اکد، تنها به نرام-سین منحصر است یا خیر(؟)، پاسخ داده شود.
